Aydınlatma Güvenlik Testleri

Üretimi yapılan her ürünün ulusal ve uluslararası pazarlarda satışa sunulabilmesi için belirli güvenlik ve kalite standartlarını sağlaması gerekmektedir. Bu standartlar, yetkili otoriteler tarafından belirlenmiş olup üreticilerin bu gerekliliklere uygun üretim yapması beklenir. Ancak üretimin standartlara uygun olması tek başına yeterli değildir. Ürünlerin, bu standartlara gerçekten uygunluğunun tarafsız ve bağımsız laboratuvarlar tarafından test edilmesi gerekmektedir.

Yetkili ve yöntemleri kabul edilmiş bağımsız laboratuvarlar, ürünleri ilgili standartlar kapsamında test ederek uygunluğunu doğrular. Testleri başarıyla tamamlanan ürünler için standartlara uygunluk raporları hazırlanır ve ürünlerin pazara sunulması mümkün hale gelir.

Bu kapsamda aydınlatma ürünleri için uygulanması gereken güvenlik testleri ve ilgili standartlar aşağıda açıklanmaktadır.

Aydınlatma Ürünlerinde Ana Standart: TS EN 60598-1

Aydınlatma ürünleri için temel güvenlik standardı TS EN 60598-1 standardıdır. Bu standart, tüm aydınlatma armatürlerine uygulanabilen genel güvenlik kurallarını ve deney yöntemlerini kapsar. Standardın tam adı “TS EN 60598-1 Armatürler – Bölüm 1: Genel Kurallar ve Deneyler” şeklindedir.

Bu standart, armatürlerin sınıflandırılması, işaretlenmesi, mekanik ve elektriksel yapısı ile fotobiyolojik güvenliğini kapsayan temel bir referans standardıdır. Ancak aydınlatma ürünleri çok farklı yapı ve kullanım alanlarına sahip olduğu için, her ürün grubu için ilave özel standartlar da uygulanmaktadır.

Aydınlatma Ürünleri İçin Uygulanan Özel Standartlar

TS EN 60598-1 ana standardına ek olarak, ürün gruplarına göre aşağıdaki özel standartlar uygulanmaktadır:

TS EN 60598-2-1 Genel amaçlı, sabit armatürler
TS EN 60598-2-2 Gömme armatürler
TS EN 60598-2-3 Yol ve cadde aydınlatma armatürleri
TS EN 60598-2-4 Genel amaçlı, taşınabilir armatürler
TS EN 60598-2-5 Projektörler
TS EN 60598-2-8 El lambaları
TS EN 60598-2-20 Aydınlatma zincirleri
TS EN 60598-2-22 Acil aydınlatma armatürleri

Bu özel standartlar, her ürün grubuna özgü ek test ve gereklilikleri içermektedir.

TS EN 60598-1 Standardının Kapsamı

TS EN 60598-1 standardı, elektrik ışık kaynakları ile birlikte kullanılan ve 1000 V’a kadar besleme gerilimi ile çalışan armatürleri kapsar. Standart; sınıflandırma, işaretleme, mekanik yapılış, elektriksel güvenlik ve fotobiyolojik riskler ile ilgili deney ve kuralları içerir.

Bu kapsamda test edilecek numunenin, nihai ürün olması ve elektrik ışık kaynağı ile birlikte çalışıyor olması gerekmektedir. Bir armatür; besleme kablosu, duy, LED, sürücü, klemens gibi birçok farklı bileşenden oluşur. Her bileşenin kendi standardına göre test edilmiş olması gerekirken, bu bileşenlerin bir arada güvenli çalışıp çalışmadığı TS EN 60598-1 standardı ile kontrol edilir.

TS EN 60598-1 Standardında Yer Alan Başlıca Testler

Standart kapsamında gerçekleştirilen başlıca testler aşağıdaki başlıklar altında toplanmaktadır:

Sınıflandırma: Armatürün yapısına göre sınıfının belirlenmesi
İşaretleme: Etiket bilgileri, teknik özellikler ve kullanım talimatları
Yapılış: Mekanik dayanım, bağlantılar, plastik parçalar, IP koruma, korozyon dayanımı
Harici ve dahili kablaj: Kablo tipleri ve bağlantı uygunluğu
Topraklama düzenleri: Sınıf I armatürlerde topraklama güvenliği
Elektrik çarpmasına karşı koruma: Kullanıcı temas güvenliği
Toz ve neme karşı dayanıklılık: IP koruma testleri
Yalıtım direnci ve elektriksel dayanım: Kaçak akım ve yüksek gerilim testleri
Yüzeysel kaçak yolları ve yalıtım aralıkları
Isıl dayanım ve olağandışı çalışma koşulları
Isıya, ateşe ve ark izine karşı dayanıklılık
Vidalı ve vidasız bağlantı uçları

Bu testler, armatürün güvenli ve uzun ömürlü kullanımını sağlamak amacıyla uygulanmaktadır.

Çevre Şartlarına Dayanıklılık Deneyleri

Çevre şartlarına dayanıklılık deneyleri TS EN 60068-1 standardına göre gerçekleştirilir. Bu standart, ürünlerin kullanım, nakliye ve depolama sırasında karşılaşabileceği çevresel koşullara karşı dayanımını değerlendirir.

Deneyler; sıcaklık, nem, basınç ve mekanik zorlamalar gibi çevresel etkiler altında ürün performansının değerlendirilmesini kapsar.

TS EN 60068-2-1 Soğuk Deneyi

Bu standart, ürünlerin düşük sıcaklık koşullarındaki davranışını ölçmek amacıyla uygulanır. Deneyler, üretici beyanına bağlı olarak -5°C ile -65°C aralığında ve farklı sürelerde gerçekleştirilir. Amaç, ürünün düşük sıcaklıkta güvenli ve sorunsuz çalıştığını doğrulamaktır.

TS EN 60068-2-2 Kuru Sıcaklık Deneyi

Kuru sıcaklık deneyleri, ürünlerin yüksek sıcaklık koşullarına karşı dayanımını ölçer. Standartta farklı sıcaklık ve süre kombinasyonları tanımlanmıştır. Laboratuvarımızda kuru sıcaklık deneyleri +150°C’ye kadar uygulanabilmektedir.

TS EN 62262 IK Darbe Dayanımı Testleri

TS EN 62262 standardı, mahfazalarla sağlanan mekanik darbelere karşı koruma derecelerini belirler. IK kodu, ürünün dış mekanik darbelere karşı dayanım seviyesini ifade eder ve 01 ile 10 arasında sınıflandırılır.

Numuneler, üretici tarafından beyan edilen IK seviyesine göre test edilerek mekanik dayanımı doğrulanır. Koruma derecesi, komple mahfaza için geçerlidir ve farklı bölümler için ayrı ayrı belirtilmelidir.